آخرین عناوین آخرین عناوین



بخشی دیگر از ماجرای کنسرسیوم باقی می ماند که می توانید در این کتاب مطالعه کنید اما آن چه در همه این ماجرا برجسته است و مایه تأسف و تألم از اوج ساده لوحی و وادادگی سران طاغوت (البته در لباس خیرخواهی برای ملت) در برابر دشمنان همیشگی این ملت می شود این است که سپهد زاهدی در جلسه مشترک هیئت رئیسه مجلسین در مورد محاسن قرارداد گفت: در واقع کلاه سر انگلیس و آمریکا گذاشته ایم زیرا تا هفت هشت سال دیگر نیروی اتم جای نفت را می گیرد و ذخایر نفت ایران بی مصرف می ماند و بنابر این در این ده ساله! هرچه از کنسرسیوم بگیریم وجهی بازیافتی است!

عبرت از تاریخ

تاریخ در حال تکرار است و آن چه در گذشته ها روی داده با شباهت ها و اندک تفاوت هایی در زمان حال نیز رخ خواهد داد و هر آن چه در زمان حال نیز در حال انجام است در آینده نیز دور از تکرار نخواهد بود.

مطالعه تاریخ به تنهایی مفید نخواهد بود و در صورتی که از گزاره های تاریخی عبرت گیری حاصل نشود ارزشی پیدا نمی کند و البته سفارش مؤکد دین اسلام نیز بر عبرت گیری از سرنوشت گذشتگان است.

یکی از مراحل تاریخی کشور و ملت ما ، دوران حکومت ننگین و سراسر فساد پهلوی بر این سرزمین است که هرگز از یادها نخواهد رفت و خون های پاک بسیار زیادی شاهد بوده و در فردای ابدی شهادت خواهند داد. دوران پهلوی یعنی حکومت عده ای خیانتکار، فاسد و عیاش، بی توجه به ملت و سرسپردگان به غرب و آمریکا. همان جرثومه ای که حضرت روح الله آن را شیطان بزرگ نامید و فرمود هرچه فریاد دارید سر آمریکا بکشید ولی امروز عده ای دنبال حذف شعار مرگ بر آمریکا هستند و شیطان بزرگ بودن آمریکا را به شوخی و مسخره می گیرند.

دوران حکومت پهلوی دوران چپاول از درون و غارت از بیرون بود، در داخل عده ای سود جو به دنبال خشت روی خشت گذاردن و دلار به دلار اضافه نمودن برای خود و اطرافیانشان بودند و گرگ هایی در لباس میش بودند و از بیرون نیز دشمنان همیشگی این ملت دست به غارت زده بودند و تا می توانستند با خود بردند و بردند.

در 29 مهر 1333 مجلس هجدهم با 113 رأی از 120 رأی موجود قانون اجازه مبادله قرارداد فروش نفت و گاز و نحوه اداره آن را به تصویب رساند و سلطه دوره کنسرسیوم بر نفت ایران آغاز شد.

دکتر سید جلال الدین مدنی در فصل پانزدهم از جلد اول کتاب تاریخ سیاسی معاصر ایران به تشریح این موضوع پرداخته اند.

خلاصه ای از آن چه در این قرارداد رخ داد بدین شرح است:

 

  1. آمریکا که بعد از جنگ جهانی دوم با حداقل تلفات به بیشترین استفاده ها دست یافته بود در این قرارداد ابتدا به صورت حامی و میانجی و مصلح وارد کار شد و در پایان کار به عنوان شریک عمده نفت از کنسرسیوم سر درآورد.
  2. به موجب این قرار داد ظاهرا چنین عنوان می کردند که کنسرسیوم از طرف شرکت ملی نفت به اکتشاف ، استخراج و پالایش می پردازد و از طرفی تصریح کرده بودند که تا پایان قرارداد فسخ اختیارات وجود نخواهد داشت بدین معنا که تمام امور شرکت ملی نفت به کنسرسیوم واگذار می شود.
  3. ایرانیان از نظر استخدام بر خارجیها ترجیح داده می شوند (چیزی که البته در قرارداد بود ولی بعدا خلافش صورت گرفت)
  4.  تعداد کارکنان ایرانی با برچیده شدن برخی تأسیسات کاهش یافت و بر فروش نفت خام تأکید گردید.
  5. شرکت ملی نفت تمام موجودی انبارها و همه ماشین ها و دستگاه ها را (به جز وسایل مربوط به پخش داخلی) به شرکت های خارجی تسلیم کرد که در نتیجه دو زیان عمده را تحمل کرد ؛ از یک طرف غرامت سنگینی بابت این تأسیسات به شرکت سابق نفت پرداخت کرد و از طرف دیگر با قرارداد کنسرسیوم همان تأسیسات را که در قبالش غرامت داده بود به کنسرسیوم واگذار نمود.
  6. به موجب این قرارداد شرکت های خارجی حق استفاده از زمین های مورد نیاز خود را پیدا می کردند.
  7. بر طبق کنسرسیوم از وقتی که نفت خام قابلیت استفاده پیدا می کند به کنسرسیوم تعلق می یابد و شرکت ملی نفت به جای مبادله با شرکت های خارجی در اسکله ها ، مالکیت نفت را در همان سر چاه ها به کنسرسیوم می دهد (که مساوی است با سلطه بیگانه در داخل مرزها)
  8. کنسرسیوم می گوید اعضای آن معادل  5/12 درصد قیمت اعلان شده نفت خام را به شرکت ملی نفت می پردازند ولی با این که حق می دهند که ایران به جای این 5/12 درصد نفت خام دریافت کند در عین حال شرکت ملی نفت عملا نمی تواند نفت ناچیز دریافتی را مستقیما با قیمت مناسب بفروشد.
  9. کنسرسیوم معافیت های مالیاتی و گمرکی را مانند قراردادهای قبلی به دست می آورد.
  10. اختلافات ناشی از اجرای کنسرسیوم باید ابتدا از طریق مذاکره و در صورت عدم موفقیت به یک هیئت سازش و در نهایت به داوری ارجاع بشود که البته در این مورد محاکم ایران را برای رفع اختلاف صالح ندانستند و حاکمیت ایران مورد نقض واقع شد.
  11. زبان فارسی تحقیر گردید و متن انگلیسی قرارداد معتبر دانسته شد.
  12. مدت قرارداد 25 سال بود به اضافه حق تمدید در سه دوره 5 ساله.
  13. هوور مشاور نفتی وزارت خارجه آمریکا و ریبر کارشناس نفتی آمریکا مدعی بودند که اگر به دلایل سیاسی نبود شرکت های نفتی علاقه به نفت ایران نداشتند. دولت زاهدی هم این مطلب را تکرار می کرد و امینی می گفت بازار دنیا از نفت کویت و عراق اشباع  شده و از نظر اقتصادی نیازی به نفت ایران ندارند و رادیوی ایران مدام تکرار می کرد که علاقه مندی دولت های آمریکا و انگلیس به ایران باعث شده برای تنظیم قرارداد حاضر بشوند. زاهدی در هنگام تقدیم لایحه نفت گفت: امتیازی به کسی داده نشده و عهدنامه ای تنظیم نشده و ایران مالک تأسیسات قیمتی نفت می باشد.
  14. براساس این قرارداد ، کنسرسیوم اختیارات وسیعی در بنادر ، راه آهن ، سرویس تلفن و تلگراف پیدا کرده بود و دولت ایران نیز حق نداشت حاکمیتش را با وضع قوانین مخالف با این قرارداد اعمال نماید.
  15. سهام السلطان بیات که از بستگان مصدق بود در این مورد می گوید: ما اساسنامه شرکت ملی نفت را تغییر می دهیم تا با قرارداد کنسرسیوم انطباق پیدا کند!
  16. و در نهایت بر طبق این قرارداد حدود حوزه امتیاز و شعاع عملیات کنسرسیوم بیش از حوزه عملیات شرکت سابق نفت شد زیرا علاوه بر قسمتی از خاک بلوچستان قسمت جنوبی استان کرمان، تمام استان فارس ، قسمت جنوبی استان اصفهان و تمام استان های خوزستان و لرستان،بروجرد و ملایر و صفحات جنوبی کرمانشاهان و نیز جزایر خارک، خارگو، شعیب،کیش و قشم ، هنگام و هرمز و ناحیه ای که در داخل خطی سه میل فاصله در دریا از پست ترین جزر هریک از این جزایر واقع است در اختیار کنسرسیوم قرار گرفت.

بخشی دیگر از ماجرای کنسرسیوم باقی می ماند که می توانید در این کتاب مطالعه کنید اما آن چه در همه این ماجرا برجسته است و مایه تأسف و تألم از اوج ساده لوحی و وادادگی سران طاغوت (البته در لباس خیرخواهی برای ملت) در برابر دشمنان همیشگی این ملت می شود این است که سپهد زاهدی در جلسه مشترک هیئت رئیسه مجلسین در مورد محاسن قرارداد گفت: در واقع کلاه سر انگلیس و آمریکا گذاشته ایم زیرا تا هفت هشت سال دیگر نیروی اتم جای نفت را می گیرد و ذخایر نفت ایران بی مصرف می ماند و بنابر این در این ده ساله! هرچه از کنسرسیوم بگیریم وجهی بازیافتی است!

تاریخ تکرار می شود و پایان نخواهد یافت، اما آن چه مهم است بیداری و هوشیاری همیشگی انسان ها است و اگر کسانی بخواهند خود را به خواب بزنند باید بدانند در بیخ گوش آن ها عده ای دیگر کاملا بیدارند و تاریخ را رقم خواهند زد.

فاعتبروا یا اولی الابصار

نسأل الله منازل الشهداء

محمد هادی سمتی

قم المقدسه

18 فروردین سال دولت و ملّت، همدلی و همزبانی




رای شما
میانگین (0 آرا)
The average rating is 0.0 stars out of 5.